Fetva ne arkadaşım!
tam ortaçağ kafasıdır bu.
fetva dediğin şey, dogmaya uygunluk denetimidir veya bir diğer tabirle resmi ideolojiye uygunluk denetimidir.
eğer dogmaya ters düşerseniz, kafir, zındık, heretik ilan edilir ve engizisyonda yargılanırsınız.
ellerinde güç olsa şu anki diyanet dahi çekinmeden bunu yapıp astırır sizi. kesinlikle emin olabilirsiniz bundan. ancak tarım toplumu kurumu oldukları için miadlarını doldurmuş durumdalar ve günümüzde geçerlilikleri kalmadığı için çok utangaç davranıyorlar.
bir kedi sizi görünce aradaki cüsse farkından dolayı sırnaşır, şirin hareketler yapar; ama bu onun belki de tabiatın en yırtıcı hayvanlarından biri olduğu gerçeğini değiştirmez.
faraza cüssece kediden çok daha ufak bir varlık olsaydık, kedinin gerçek yüzünü o zaman görürdük. (çocukluk ergenlik dönemimde hastası olduğum bir çizgi film vardı: uçan kaz… orada nils denilen çocuğun başına gelmişti bu…)
diyanet de öyle…şimdi sesleri pek çıkmıyor ama kendilerini güçlü hissetseler derinizi yüzerler…
bu fetva denen abukluk hâlâ çok yaygındır islam aleminde. buna göre, kendilerini tanrının temsilcisi gören ve din adamı denilen güruh, tanrı adına hüküm verirler. ters düşene zerre acımazlar. tanrının mutlaklığına sahiptir çünkü onlar.
onlar her ne kadar metafizik mutlaklık iddia etseler de, işin gerçeği başkadır. tarım toplumlarında yeterli iktisadi derinlik olmadığından birden fazla güç odağı beslenemez. sadece bir tanesi hayatta kalır, diğerleri kanlı bir şekilde tasfiye edilirler. iktidarı ele geçiren güç odağının görüşü resmi ideoloji olur. ona ters düşen kafir, zındık, heretik ilan edilir. kısacası ortaçağın mutlakçılığı, tamamen ekonomik altyapı kaynaklıdır.
sanayi ve ticaret toplumlarında ekonomik derinlik yeterli olduğu için birden fazla güç odağı beslenebilmektedir. bu da farklı fikirlerin, görüşlerin, ideolojilerin aynı anda mevcut olabilmesini mümkün kılar. demokrasinin altyapısını oluşturan gelişmiş bir sanayi üretimidir. gelişmiş bir sanayiniz yoksa demokratik bir rejim de işletilemez. hatta bir tarım toplumunda demokratik rejim kurmaya çalışmak anarşiye, teröre davetiye çıkarmak gibidir. zira tek bir güç odağı kalana dek çatışma devam edecektir.
gelişmiş bir sanayi tolumunda insanlar farklı fikirlere muhatap oldukları için, beşer fikrinin göreliliğini idrak etmeyi başarırlar ve mutlakçı düşüncelerden kendilerini kurtarırlar. elbette böyle bir toplumda dogmaya uygunluk denetimi yapan ortaçağ artığı kurumların yeri yoktur. olsa da ciddiye alınmazlar.
