Dünya demek antitez demektir. yani zıtlar ile karşı karşıya kalmak demektir.
yalan, zulüm, cinayet, hırsızlık, iki yüzlülük vb. tüm zıt kavramlar dünyada zorunlu olarak varlık planına çıkarlar.
insan şuuru, bu zıt kavramlarla karşı karşıya kalıp onları aştıkça, zıtlarla karşı karşıya kalıp ona mağlup olmadıkça yükseliş yaşar. mesela yalan söylemek kolay ve rahat bir yolken, söylemekten imtina ederse o kişi şuur olarak bir kademe yükselecektir…
tüm zıtlar, insan şuuru için çekiç ve örs gibidir. malumunuz üzere, dünyanın en keskin kılıcı olan katana, binlerce çekiç darbesine borçludur o namını. insan şuuru da ancak antitezlerin çekici ve örsünde dövüle dövüle kıvam bulur. her antitezi ona mağlup olmadan aştığımızda, hakka bir konak daha yaklaşmış oluruz.(şuurun diyalektik işleyişi, fatiha suresinin son ayetlerinde açıklanır ve müslümanlar her namazda bu sureyi okurlar)
kul odur ki, antitezler karşısında sarsılmaz. en büyük antiteze çatsa milim sarsıntı geçirmez.
faraza, allah bize hitap etse ve “ey kulum sen ne yaparsan yap. ben seni cehenneme atacağım. öyle karar verdim” dese, gerçek kul asla sarsılmaz.
“ya rab! o senin takdirindir. sen dilediğini yaparsın. benim vazifem ise kulluktur. ben son nefesime kadar aynen kulluğuma devam edeceğim. ibadetime, ilim ve tefekkürüme devam edeceğim” der. kalbine zerre kadar olumsuzluk getirmeden gayretine devam eder.
şimdi buradan kıyas edelim, biz kulluğun neresindeyiz? bize öyle hitap gelse, yıkılmış bir halde meyhanelere düşer miyiz düşmez miyiz? hatta bırakın cehennem vaadini, çok daha küçük bir şey için dahi yıkılır gideriz.
kulluk en büyük makamdır. zira insan allah karşısında ne kadar acziyetini ve fakirliğini bilirse, o’nun isimlerine o kadar ayna olur. yani ayna ne kadar temiz ise, güneşi o denli güzel yansıtır.