Ezandaki ilahi daveti ruh anlıyor ve vecde geliyor. zira ezan namaza davettir. namazdan kasıt ise ruhun Allah’ın huzuruna çıkmasıdır; miraçtır.
evet Allah bizi ezanla huzuruna davet ediyor ve biz ona bir namaz kadar yakınız. ancak bu namazdan kasıt, hakiki namazdır. kalp tasfiye olmadan yani bilinçaltı tüm tortulardan temizlenmeden önce hakiki namaz hasıl olmaz. kirli bir bilinçaltının sahibi ilk ezanı duyduğunda veya ilk namazını kıldığında büyük bir huzur ve vecd hisseder. ancak kısa bir müddet sonra o manevi hazzını kaybeder zira geçici olarak dağılan karanlıklar kalbini tekrar istila etmiştir. o kişi bu vaziyette namaza devam ederse alışkanlık ve klişe neviinden bir ibadete dönüşür iş. ruhta yükselme olmaz.
yükselişin tekrar başlaması için kalbin temizliğine girişilmelidir ki, tasavvufun konusu budur. kalp tamamen temizlendiğinde o kişinin her namazı ruhu Allah’ın huzuruna çıkaran bir eyleme dönüşür. öyle bir mutluluk ve cennet hali evliyanın harcıdır ancak.
her ne kadar ezandaki kelimelerin önemi olsa da okuyan kişinin önemi daha büyüktür. eğer ezanı okuyan kimse kalbi temizlenmişlerden ise okuduğu ezan yeryüzünü titretir; ölmemiş kalpleri vecde getirir; ruhlar titreşmeye başlar; hatta kurttan kuşa sair canlılar bile tesir alırlar.
