İhtiyar, seçme, tercih etme demek.
ihtiyar ve irade farklıdır. ihtiyar aklîdir, dimağidir; hayvanlarda dahi bulunur ve içinde yaşanılan “an”a bakar.
irade, kalbî ve vicdanîdir, geçmiş ve gelecek zamanı kapsayarak, “an” içinde vazife yapar.
“günah işlemezsen cennete gidersin” hükmü, ihtiyar için anlam ifade etmez; çünkü o, şimdi, peşinen kavuşacağı bir hazzı gelecekteki mevhum bir mutluluğa tercih eder. zaten gelecek onun için yok hükmündedir, kavrayamaz. bu sebeple günahlardan kaçınamaz.
irade ise, kalbî olduğu için, nazarı rahatlıkla geçmişe ve geleceğe uzanır, tercihlerini de ona göre yapar.
