– Peygamberin mirası üç kısımdır: ilim, hâl ve siyasi hakimiyet. nübüvvet kemalatı bu üç kısmı da içine alır.
– Peygamberin ruhani mirası demek olan velayeti ise hz. ali ve ehl-i beyt imamlarına miras kalmıştır. bu miras velayet-i kübra(büyük velayet) adıyla bilinen asli bir yakınlıktır. bu yakınlıkta ilahi isimlerin bizatihi kendileri tecelli eder; gölgeleri değil.
– velayet-i kübra ehlinde hâl ve ilim iç içedir ve dönüşümlüdür. onlar yaşadıklarını direkt ilme dökerler veya ilim olarak söylediklerini yaşayabilirler.
– velayet-i kübra ehli yüksek ilim ve hâl ehlidirler; ancak velayet bir derece ruhaniyatla alakalı olduğu için toplumsal hakimiyet ve siyaset konularına el atamamışlardır. velayet ehli siyasi alana girecek ve oraya nizam verecek derecede güce sahip değildirler.
– nübüvvet ehlinin kalmaması ve velayet ehlinin zorunlu olarak alan boşaltması sebebiyle siyasi alan süfli siyaset ehlinin elinde kalmıştır. bunlar kaba güç sahipleridir. kurdukları düzen tamamıyla güce dayanır. adalet suretten öteye gitmez. dört halife devrinden sonra siyasi ve toplumsal düzen bu şekilde tesis edilmiştir ve hâlen böyledir.
– tarikat ve tasavvuf namıyla bilinen yollar velayet-i suğra(küçük velayet) denilen ve ilahi isimlerin aslına değil de gölgelerine yakınlık sağlayan yöntemlerdir. bu zevatın siyasi ve toplumsal olanla hiçbir alakaları yoktur; olması da mümkün değildir. eğer hadlerini tecavüz edip siyasete bulaşırlarsa yıkıcı olurlar; kendi yollarını da tahrip ederler.
– tarikat ve tasavvuf yolunda yetişenler esasen hâl ehlidirler. varsa eğer bunlardaki ilimler, pek azı hariç, akılla tahsil edilmiştir, felsefidir ve hallerinin ifadesi değildir. velayet-i kübra ehlindeki ilim-hâl dönüşümü ya hiç yoktur ya da pek azdır.
– nübüvvet yolu teorik olarak açık olsa da pratikte kapalıdır zira tebe-i tabiinden sonra ehli kalmamıştır. velayet-i kübra yolu açıktır; ancak gayet yüksek olan bu yolda gitmek, günümüz düşük standartlı insanının harcı değildir.
– tasavvuf yolu usulüne uygun çalışmak koşuluyla herkesin az çok istifade edebileceği ekollerdir. tasavvuf ehlinin siyasete ve yönetime bulaşmaması elzemdir. aksi takdirde hiçbir fayda sağlanamaz.
not: bu yazı sadece ilgilisine yöneliktir ve genele hitap etmez.
