Üniversite yıllarında ara sıra ziyaret edip tasavvufi sohbetler yaptığım bir arkadaşım vardı. aslında benden üç yaş büyük bir abimdi desem daha doğru olur belki.
bir ziyaretimde önceki hafta onda unuttuğum yarım paket sigarayı önüme koydu. işte onun bu hareketi kafamda şimşeklerin çakmasına neden oldu. öyle derinden ve vurucu bir ders aldım ki anlatamam.
elbette arkadaşımın ders verme gibi bir niyeti yoktu. o sadece kendi ahlakının gereğini yerine getirmişti.
bir arkadaşım bende yarım paket sigarasını unutsa, ben o zamanki aklımla kesinlikle sigaraları içerdim. sorsan da, “ne olacak ki canım, arkadaşlar arasında yarım paket sigaranın lafı mı olur?” deyip geçerdim. o zamanlar aklım o kadar idi.
ancak arkadaşımın söz konusu hareketi beni aydınlattı. yarım paket sigaranın bizzat kendisinin elbette bir önemi yoktu; ama o sigara vesilesiyle ortaya çıkan insan ahlakı var ya…işte o, her şey idi…
o günden sonra, “işte ben de böyle olmalıyım” dedim. elimden geldiğince de hep öyle emanet ehli olmaya çalıştım.
aslında dünya ve içindekilerin işlevi bundan ibaret…dünyadaki her şey geçici, tükenici ve yok olucu. dolayısıyla maddi şeylerin bizatihi değeri yalnızca kendi cirmi kadar. ancak o maddi unsurlar vesilesi ile insanın ahlakı ortaya çıkıyor ki, işte o, insanı ebedi bir vezir veya ebedi bir rezil yapabiliyor.
netice itibariyle, ahlakın değerine paha biçmek mümkün değil; çünkü insan ebedi bir varlıktır ve dünyada edindiği ahlak, ateş veya nur olarak ebediyen onunla birliktedir; mesela cömert isek, o cömertlik bizde ebedi bir nur pınarı olup bize ferahlık veriyor; refah veriyor; cimri isek de ebedi bir ateş olup sürekli bizi yakıyor, azap ediyor…sair tüm ahlak şubeleri dahi aynı şekilde hükümlerinin gereğini icra ediyorlar.
