Herkesin zihninde bir Allah tasavvuru var. Allah tasavvuru Allah değildir.
Allah bizim aklımızın kuşatacağı, zihnimizin kavrayacağı bir varlık olsaydı, bizden daha aşağı bir varlık olur, onun efendisi biz olurduk.
o halde zihnimizde zuhur eden bu suretin hükmü nedir?
o bir puttur, hayalden yontulmuş bir put.
hatta ilkel insanların ağaçtan, taştan imal ettikleri putlar, o hayalin dış plana yansımış halinden başka bir şey değildir.
işin özünde “Allah vardır” hükmünü vermek bile çok doğru değildir. çünkü varlık-yokluk insan aklının üretimi olan kavramlardandır. doğrusu, Allah bütün beşeri tanımlamalardan ötedir. dinde bu prensip “sübhanallah” kelimesi ile tarif edilir.
Allah karşısında insanın “hayretten” başka bir tavır takınması mümkün olmaz.
kuyruğu etrafında dönen kedi hayrette;
âlim ki, hayreti yok, ne boş yere gayrette.
(nfk)
“o‘nun en büyük varlık delili her kulun kendi nefsidir (kendisidir). başka hiçbir delil aramaya lüzum yoktur. çünkü kendi varlığına, kendi varlığı olan bizlerden başka delil olabilecek ayrıca bir varlık boyutu daha
mevcut değildir.”(muhyiddin-i arabi, füsus)
(bkz: vahdet-i vücud/#47084054)
