“..Küçük büyüğü etkisi altına alır. çocuğun kendine özgü bir şekilde büyüğü nasıl çekip çevirdiğini görmez misin? ve büyük, kendi üstünlük konumundan çocuğun düzeyine inerek onunla oynar ve onunla çocukça konuşur. ve çocuğa, onun aklına göre görünür. ve o, bilmeksizin çocuğun teshiri(etkisi) altındadır. çocuk onu –sıkıntıya düşmemek için– kendi yetiştirilmesiyle, korunmasıyla, işlerinin görülmesiyle meşgul kılar. bütün bunlar küçüğün büyük üzerindeki fiilleridir ve bunun böyle olması, küçüğün sahip olduğu ruhani makamın kuvvetinden ve üstünlüğünden dolayıdır, çünkü küçüğün rabbine olan ahdi yenicedir, çünkü yeni olmuştur. ve büyük Allah’tan uzaktır ve Allah’a yakın olan, Allah’a uzak olanı teshir* eder, tıpkı sultana yakın olan seçkin kimselerin uzak olanları teshîr etmeleri gibi.
(füsus-ül hikem, muhyiddin-i arabi)
annesi gül koklasa,ağzı gül kokan çocuk;
ağaç içinde ağaç geliştiren tomurcuk…
çocukta,uçurtmayla göğe çıkmaya gayret;
karıncaya göz atsa ‘niçin,nasıl?’ ve hayret…
fatihlik nimetinden yüzü bir nurlu mühür;
biz akıl tutsağıyız,çocuktur ki asıl hür.
Allah diyor ki:’geçti gazabımı rahmetim!’
bir merhamet heykeli mahzun bakışlı yetim…
bugün ağla çocuğum,yarın ağlayamazsın!
şimdi anladığını,sonra anlayamazsın!
insanlık zincirinin ebediyet halkası;
çocukların kalbinde işler zaman rakkası…
(nfk)
not: insan-ı kâmil rabbine yakınlık ve safiyet itibariyle çocuk masumiyetindedir. rabbine yakındır ve küçük bir çocuk gibi sevimlidir. dolayısıyla sair insanlar üzerindeki etkisi büyüktür. insan-ı kâmil evrenin çocuğudur. hz. isa o yüzden “baba” lafzını kullandı.
